Galtung en Ruge: A theory of news value

Wat bepaalt eigenlijk of een incident of gebeurtenis een nieuwsitem in de pers wordt? Twee Noorse onderzoekers analyseerden internationale nieuwsberichten waarbij ze op zoek gingen naar factoren die bepalen waarom een bericht in de media komt. Zo kwamen zij tot een lijst van twaalf factoren die ook wel bekendstaat als ‘A theory of news value’. Deze lijst wordt door veel redacteuren van kranten en nieuwsprogramma’s gebruikt om te beoordelen of een incident nieuwswaardig is of niet. Hoe meer punten een incident op deze twaalf factoren scoort, hoe groter de kans dat dit incident ‘front-page news’ wordt.

Galtung en Ruge analyseerden nieuwsberichten over drie buitenlandse crises in Noorse kranten. Zij keken welke gebeurtenissen veel en welke weinig media-aandacht kregen. Zo stelden zij twaalf kritieke factoren op die in drie categorieën zijn te verdelen. Deze drie categorieën zijn: impact (vijf factoren), identificatie met de doelgroep (vier factoren) en medium-gerelateerde factoren (drie). Hieronder lichten we de factoren per categorie toe.

Impact

Galtung en Ruge onderscheiden voor wat betreft impact vijf factoren: (1) drempelwaarde, (2) frequentie, (3) negativiteit, (4) onverwachtheid en (5) duidelijkheid.

  • Drempelwaarde: als een incident boven een bepaalde drempelwaarde uitkomt, zal het eerder in het nieuws komen. De pers zal aan de opening van een stuwdam met een hoogte van 150 meter bijvoorbeeld eerder aandacht besteden dan aan de opening van een stuwdam die 30 meter hoog is. Hetzelfde geldt voor een aardbeving waarbij 2.000 slachtoffers vallen vergeleken met een waarbij er ‘slechts’ twee doden te betreuren vallen.
  • Frequentie: incidentele verhalen zullen eerder door de media worden opgepikt dan verhalen die zich over een langere periode uitstrekken. Om maar bij stuwdammen te blijven: de bouw van een stuwdam (langere periode) zal niet elke dag in de media tot een nieuwsbericht leiden. De opening ervan echter wel.
  • Negativiteit: des te meer een incident negatieve gevolgen heeft, des te groter de kans dat het een nieuwsbericht wordt.
  • Onverwachtheid: Galtung en Ruge doelen hier in essentie op onverwacht en zeldzaam. Een aardbeving of de uitbraak van een vulkaan is veelal onverwacht. Een internationaal topoverleg tussen landen is zeldzaam. Daardoor zullen deze gebeurtenissen al snel het nieuws halen.
  • Duidelijkheid: hoe minder ambigue (‘vaag’) een incident is, des te eerder de pers er aandacht aan besteedt.

Identificatie met de doelgroep

Galtung en Ruge onderscheiden voor wat betreft identificatie met de doelgroep vier factoren: (1) personalisatie, (2) betekenisvolheid, (3) ‘elite landen’ en (4) ‘elite mensen’.

  • Personalisatie: nieuws waarin één of meerdere mensen centraal staan, is al gauw nieuwswaardig. Mensen zijn nu eenmaal geïnteresseerd in andere mensen, vooral als het om bekende mensen gaat. Een mogelijke verklaring hiervoor is identificatie; een lezer van het nieuws wil zich graag verplaatsen in de schoenen van de persoon waar het nieuws over gaat.
  • Betekenisvolheid: iets wordt eerder door nieuwsmedia opgepakt als het past in het culturele framework van de ontvanger. Buitenlandse rituelen die we niet begrijpen zullen bijvoorbeeld hier niet zo snel in het nieuws komen omdat ze voor ons niet relevant zijn.
  • ‘Elite landen’: verhalen over grootmachten leiden eerder tot nieuws dan soortgelijke verhalen over onbetekenende landen. Ook zijn we eerder geïnteresseerd in verhalen over landen die een soortgelijke cultuur als wij hebben (denk aan Amerika versus Rusland).
  • ‘Elite mensen’: de media besteden eerder aandacht aan bekende dan aan onbekende personen. Gewone mensen willen zich nu eenmaal graag met bekende mensen identificeren.

Medium-gerelateerde factoren

Galtung en Ruge onderscheiden drie medium-gerelateerde factoren: (1) consonantie, (2) continuïteit en (3) samenstelling.

  • Consonantie: een medium zal eerder aan een gebeurtenis aandacht besteden, als het binnen een bepaald verwachtingspatroon van de journalisten van dat medium valt.
  • Continuïteit: als door een medium al eerder aandacht aan een onderwerp is besteed, dan zal dit medium dit blijven doen. Zelfs als de nieuwswaarde van incidenten rond dat onderwerp ervan afneemt. Media streven dus een zekere mate van continuïteit in hun nieuwsvoorziening na.
  • Samenstelling: elk medium heeft de behoefte om gevarieerd nieuws te brengen (bijvoorbeeld zowel buitenlands als binnenlands nieuws). Redacteuren zoeken met andere woorden naar een gebalanceerd nieuwsaanbod. Bij een belangrijke buitenlandse gebeurtenis zal daarom een onbelangrijke binnenlandse gebeurtenis eerder in het nieuws komen (ervan uitgaande dat belangrijk binnenlands nieuws niet voorhanden is).

Conclusie

De lijst van twaalf factoren Galtung en Ruge zijn soms lastig te interpreteren. Enerzijds omdat sommige factoren tegenstrijdig lijken, zoals onverwachtheid en consonantie. En anderzijds omdat ze elkaar ook kunnen versterken. De lijst is niet zozeer bedoeld als checklist, maar vooral als ‘scorekaart’. Hoe hoger een incident scoort op meerdere factoren, des te groter de kans dat het tot nieuws in de media leidt.

Bovenstaande lijst is toegepast in veel verschillende domeinen, zoals internationale politiek, sport, entertainment, etc. En er zijn ook auteurs geweest die meer factoren dan deze twaalf hebben benoemd en de lijst hebben aangescherpt. Zie bijvoorbeeld Van Ginneken (1997) en Harcup en O’Neill (2017).

Referentie(s)
Galtung, J., Ruge, M.H. (1965), The structure of foreign news. Journal of Peace Research, vol.2, no.1, p.64-90.
Ginneken, J. van (1997), Understanding global news: a critical introduction. SAGE Publications, London, U.K.
Harcup, T, O’Neill, D. (2017), What is news? News values revisited (again). Journalism Studies, vol.18, no.12, p.1470-1488.

 

Bekijk ook

 

Corporate onethisch gedragCorporate onethisch gedrag – wanneer komt dat in het nieuws?

 

 

 

 

 

Geef een reactie

Je email adres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd *

Reactie plaatsen